دهانه رحم بخش پایینی رحم است که وصل شده به واژن می باشد.

سرطان دهانه رحم بیماری است که به دلیل رشد غیر طبیعی سلول های موجود در این ناحیه رخ می دهد.

ویروس پاپیلومای انسانی یا HPV یکی از علت های رایج ابتلا به سرطان دهانه رحم می باشد و نوعی عفونت شایع است که این ناحیه را درگیر می کند.

یکی از نوع های شایع این سرطان که حدود ۷۰ درصد آن را در بر می گیرد، مربوط به کارسینوم سلول سنگفرشی می باشد.

برای پیشگیری کردن از ابتلا به این سرطان باید فرد به صورت مرتب تحت غربالگری دهانه رحم قرار بگیرد و از بروز این عارضه در خود جلوگیری نماید.

علائم ناشی از سرطان دهانه رحم تا زمانی که وارد مراحل پایانی نشود، ظاهر نمی گردد.

به نوعی به صورت قاتلی خاموش است که به آرامی در فرد مبتلا پیشرفت می کند و وی را درگیر می نماید.

به همین دلیل است که انجام آزمایش پاپ اسمیر به صورت مرتب به زنان پیشنهاد می‌ شود تا اگر سرطانی رخ داده است، فرد سریع تر متوجه شود و  به درمان سرطان دهانه رحم بپردازید.

علائم سرطان دهانه رحم

ابتلا به سرطان دهانه رحم دارای یکسری علائم است که فرد با دیدن آنها در طول دوره های چکاپ سالانه خود باید به پزشک مراجعه نماید تا از لحاظ وجود این بیماری تحت بررسی قرار بگیرد.

ز جمله علائم ناشی از این بیماری می توان به موارد زیر اشاره نمود:

• وجود ترشحات بدبو
• داشتن خونریزی و لکه بینی
• وجود درد در زمان داشتن رابطه جنسی
• داشتن درد در ناحیه لگن به صورت پایدار
• نداشتن اشتها و وجود کاهش وزن بدون هیچ دلیلی
• داشتن نتیجه ای غیر طبیعی از آزمایش پاپ اسمیر انجامی
• متورم شدن و داشتن درد در ناحیه پا ها
• وجود خستگی زیاد از حد

ترشحات بدبو

زنان در طول زندگی خود ممکن است با ترشحات بد بو در ناحیه تناسلی خود مواجه شوند که وجود آن دلایل مختلفی دارد.

داشتن ترشحاتی شیری رنگ و به صورت شفاف و چسبناک، نشانه ای از طبیعی بودن آن می باشد.

اما چنان چه ترشحات موجود در ناحیه واژن بد بود باشد، نشانه ای از وجود عفونت است.

این ترشحات جای نگرانی و ترس ندارد و وجود آن به معنای وجود مشکل جدی نیست و باید توسط پزشک مورد بررسی قرار بگیرد تا علت مشخص گردد.

خونریزی و لکه بینی

وجود خونریزی و لکه بینی در زنان کاملا طبیعی است.

چنان چه فردی بعد از برقراری رابطه جنسی یا بعد از یائسه شدن بدون دلیل دچار خونریزی شود، می تواند نشانه ای از وجود عارضه سرطان رحم باشد که حتما باید توسط پزشک بررسی های بیشتر در رابطه با آن صورت بگیرد.

زیرا این عارضه دارای علائم مبهمی است.

اگر دارای خونریزی های غیر طبیعی و بسیار شدید در زمان قاعدگی بودید و دوران قاعدگی طولانی را داشتید، یا بعد از آزمایش لگن و دوش گرفتن به خونریزی مبتلا شدید، حتما جهت بررسی بیشتر به پزشک مراجعه نمایید.

درد در زمان داشتن رابطه جنسی

زمانی که فردی مبتلا به سرطان می شود و تومور سرطانی در آن ناحیه رشد می کند، ممکن است در زمان برقراری رابطه جنسی با دردی در ناحیه تناسلی خود مواجه گردد.

داشتن درد و خونریزی حین رابطه جنسی نشانه ای از ابتلا به سرطان دهانه رحم است.

البته ممکن است به دلایلی چون وجود التهاب در ناحیه دهانه رحم، ابتلا به عفونت واژنی یا پولیپ نیز، این عارضه ها رخ دهد که برای بررسی دقیق علت باید به پزشک مراجعه نمود.

درد در ناحیه لگن به صورت پایدار

زمانی که اندام های تولید مثلی با مشکلاتی مواجه شوند، دردی در قسمت لگن فرد مبتلا ایجاد می شود که درصورت پایدار بودن باید آن را جدی گرفته و حتما علت وجود بررسی شود.

چنان چه درد ایجاد شده در ناحیه آپاندیس فرد باشد، می تواند نشانه ای از قرارگیری سرطان در مراحل پایانی باشد و باید حتما برای بررسی بیش‌تر هر چه سریع تر به پزشک مراجعه کرد.

نداشتن اشتها و کاهش وزن

یکی از نشانه های ابتلا به انواع سرطان، بی اشتها شدن فرد مبتلا یا کاهش شدید وزن در او است.

اگر شخصی در کنار بی اشتهایی و کاهش وزن خود دارای دیگر علائم ابتلا به سرطان رحم است، باید سریع تر به پزشک مراجعه نماید و از لحاظ ابتلا به این عارضه تحت ارزیابی قرار گیرد.

غیر طبیعی بودن نتیجه آزمایش پاپ اسمیر

تست پاپ اسمیر جزو آزمایشات غربالگری ابتلا به سرطان دهانه رحم است که باید زنان در بازه زمانی مشخص اقدام به انجام آن نمایند.

چنان چه نتیجه حاصل از تست پاپ اسمیر، وجود سلول های غیر طبیعی در دهانه رحم را نشان دهد، می تواند به دلیل وجود ناهنجاری هایی باشد که باید توسط پزشک آن ناهنجاری کشف گردد‌.

هر ناهنجاری ایجاد شده در دهانه رحم به دلیل ابتلا به سرطان نیست و باید برای مشخص شدن از آزمایشات بیشتر استفاده نمود.

ولی یکی از علت های غیر طبیعی بودن نتایج تست پاپ اسمیر وجود سرطان دهانه رحم است.

متورم شدن و داشتن درد در پا

زمانی که سرطان دهانه رحم پیشرفت کرده باشد و در مراحل پایانی باشد، فرد با علائمی چون وجود درد و تورم در پا مواجه می‌ شود.

زیرا سرطان ایجاد شده به قسمت غدد لنفاوی میان استخوان کفل گسترش داشته و از تخلیه شدن مایع لنفاوی جلوگیری می نماید و این عدم تخلیه موجب تورم و درد می شود.

خستگی زیاد از حد

داشتن خستگی زیاد به تنهایی نمی تواند نشانه ای از ابتلا به سرطان دهانه رحم باشد.

چنان چه در کنار خستگی زیاد، دیگر علائم مربوط به سرطان دهانه رحم در فرد وجود داشته باشد، احتمال ابتلا به این بیماری وجود دارد و فرد باید تحت غربالگری و بررسی توسط پزشک قرار بگیرد.

عوامل افزایش ریسک ابتلا به سرطان دهانه رحم

داشتن فعالیت جنسی از سن کم و شرکای جنسی متعدد

هر چه سن شروع فعالیت جنسی در فرد کمتر باشد و تعداد شرکای جنسی افزایش یابد، ریسک ابتلا به این عارضه نیز افزایش می یابد.

مصرف سیگار

افراد سیگاری نسبت به افراد غیر سیگاری، دارای ریسک ابتلا به سرطان بیشتری هستند و حدوداً این ریسک در آنها دو برابر است.

داشتن سابقه بارداری زیاد

خانم هایی که بیشتر از ۳ بار باردار شده اند، بیشتر از دیگران در معرض ابتلا به این سرطان دهانه رحم هستند.

داشتن سابقه خانوادگی

چنان چه یکی از اعضای درجه یک به این عارضه مبتلا باشد ریسک ابتلا در فرد نیز افزایش می یابد.

استفاده کردن از قرص ضد بارداری

استفاده از قرص ضد بارداری برای ۵ سال یا بیشتر ریسک ابتلا به سرطان دهانه رحم را بالا می برد.

مبتلا شدن به HPV

از عوامل دیگری که ریسک ابتلا به سرطان دهانه رحم را افزایش می دهند، می توان به ویروس Hpv یا پاپیلومای انسانی اشاره کرد.

زیرا این سرطان بیشتر در زنانی مشاهده می‌ شود که مبتلا به این ویروس هستند.

این ویروس دارای انواع زیادی است که برخی از آنها سرطان زا هستند.

به صورتی که باعث تولید شدن پروتئین E6 و E7 شده و با غیر فعال کردن ژن های سرکوب کننده تومور، رشد زیاد از حد سلول های غیر طبیعی را به همراه داشته و سرطان دهانه رحم را ایجاد می نماید.

مبتلا شدن به ایدز

زنانی که به ویروس HIV مبتلا هستند چون سیستم ایمنی ضعیفی دارند، بیشتر در معرض ابتلا به سرطان هستند.

زیرا ضعف موجود در سیستم ایمنی بدن باعث راحت شدن ابتلای فرد به این بیماری می گردد و ریسک ابتلا را تا ۵ برابر نسبت به افراد سالم افزایش می دهد.

چرا علائم سرطان دهانه رحم دیر ظاهر می‌ شوند؟

سرطان دهانه رحم معمولاً در مراحل اولیه بدون علامت است، زیرا رشد سلول‌ های سرطانی در ابتدا آهسته و محدود به سطح دهانه رحم است.

در این مرحله، سلول‌ ها ممکن است دچار تغییرات پیش‌ سرطانی شوند اما هنوز به لایه‌ های عمیق‌ تر یا اندام‌ های اطراف نفوذ نکرده‌ اند.

به همین دلیل، بدن واکنش هشداردهنده‌ ای نشان نمی‌ دهد و علائم واضحی بروز نمی‌ کند.

این روند می‌ تواند سال‌ ها طول بکشد تا به مرحله‌ ای برسد که علائم بالینی نمایان شوند.

وقتی سرطان شروع به پیشرفت می‌ کند و به بافت‌ های عمقی‌ تر رحم یا اندام‌ های اطراف مانند مثانه، واژن یا رکتوم گسترش می‌ یابد، علائمی مثل خونریزی غیرطبیعی، درد لگن یا ترشحات بدبو ظاهر می‌ شوند.

این علائم در واقع نشانه‌ هایی از آسیب‌ دیدگی بافتی یا فشرده شدن اندام‌ های اطراف هستند.

در نتیجه، چون نشانه‌ های اولیه بسیار خفیف یا حتی غایب‌ اند، معمولاً فقط در مراحل پیشرفته‌ تر بیماری قابل تشخیص هستند.

از همین‌ رو، غربالگری منظم با آزمایش‌ هایی مثل پاپ اسمیر و HPV، اهمیت زیادی دارد.

این آزمایش‌ ها قادرند تغییرات غیرطبیعی سلول‌ های دهانه رحم را قبل از تبدیل شدن به سرطان تشخیص دهند.

در واقع، تنها راه شناسایی سرطان دهانه رحم در مراحل اولیه، بررسی‌ های دوره‌ ای و منظم است، نه منتظر ماندن برای ظاهر شدن علائم.

به همین دلیل است که به سرطان دهانه رحم، لقب «قاتل خاموش» نیز داده‌ اند.

تفاوت علائم اولیه و پیشرفته سرطان دهانه رحم

در مراحل اولیه سرطان دهانه رحم، معمولاً هیچ علائم مشخصی وجود ندارد یا علائم بسیار خفیف و مبهم‌ اند.

ممکن است فرد دچار لکه‌ بینی خفیف بین دوره‌ های قاعدگی، یا ترشحات واژینال کمی متفاوت از حالت معمول شود، اما این نشانه‌ ها اغلب با مشکلات عادی زنانگی مثل عفونت یا تغییرات هورمونی اشتباه گرفته می‌ شوند.

همین بی‌ سر و صدا بودن علائم در مراحل اولیه، شناسایی بیماری را دشوار می‌ کند و باعث می‌ شود که تشخیص اغلب با تأخیر انجام شود.

در مقابل، وقتی سرطان به مراحل پیشرفته‌ تر می‌ رسد، علائم واضح‌ تر و شدیدتری بروز می‌ کنند.

از جمله این علائم می‌ توان به خونریزی شدید پس از رابطه جنسی، درد مداوم در لگن یا کمر، کاهش وزن بی‌ دلیل، خستگی مزمن، و تورم پاها اشاره کرد.

این نشانه‌ ها معمولاً زمانی ظاهر می‌ شوند که تومور به بافت‌ های اطراف گسترش یافته و عملکرد اندام‌ های دیگر را نیز مختل کرده است.

در این مرحله، علائم به‌ راحتی قابل شناسایی‌ اند ولی روند درمان دشوارتر می‌ شود.

به‌ طور خلاصه، تفاوت اصلی بین علائم اولیه و پیشرفته در شدت، وضوح و خطرناکی آنهاست.

علائم اولیه خاموش، گمراه‌ کننده و اغلب نادیده گرفته می‌ شوند.

در حالی که علائم مراحل پیشرفته شدید، نگران‌ کننده و نیازمند اقدام فوری پزشکی هستند.

این تفاوت‌ ها نشان می‌ دهد که تشخیص سرطان دهانه رحم به صورت زودهنگام از طریق غربالگری‌ های منظم چقدر حیاتی است، چون قبل از بروز علائم جدی، می‌ توان بیماری را کنترل و درمان کرد.

چه زمانی علائم سرطان دهانه رحم را باید جدی گرفته شوند؟

بسیاری از علائم سرطان دهانه رحم مانند ترشحات غیرطبیعی، خونریزی بین دوره‌ ها یا درد هنگام رابطه جنسی، ممکن است در ابتدا بی‌ اهمیت به نظر برسند یا به مشکلات رایج زنان مانند عفونت یا تغییرات هورمونی نسبت داده شوند.

اگر این علائم بدون دلیل مشخص، به‌ طور مکرر یا برای مدت طولانی ادامه داشته باشند، باید آن‌ ها را جدی گرفت.

به‌ خصوص در زنانی که یائسه شده‌ اند یا سابقه نتایج غیرطبیعی در پاپ اسمیر دارند، بروز چنین علائمی نباید نادیده گرفته شود.

در صورتی که علائم با شدت بیشتری همراه شوند یا چند علامت به‌ طور هم‌ زمان ظاهر شود مانند ترکیب درد لگن، کاهش وزن بی‌ دلیل و خونریزی غیرطبیعی احتمال ابتلا به یک بیماری جدی از جمله سرطان دهانه رحم افزایش می‌ یابد.

در این شرایط، مراجعه فوری به پزشک متخصص زنان ضروری است تا با انجام معاینات و آزمایش‌ های لازم مانند پاپ اسمیر یا کولپوسکوپی، منبع مشکل مشخص شود و در صورت نیاز، درمان به‌ موقع آغاز گردد.

در نهایت، هر علامتی که با الگوی معمول بدن فرد متفاوت باشد و به‌ مرور زمان برطرف نشود، زنگ خطری است که نباید نسبت به آن بی‌ تفاوت بود.

شناسایی زودهنگام سرطان دهانه رحم، به‌ شکل چشمگیری احتمال درمان موفق را افزایش می‌ دهد.

به همین دلیل، آگاهی و واکنش به‌ موقع نسبت به علائم حتی خفیف، می‌ تواند جان فرد را نجات دهد و از پیشرفت بیماری جلوگیری کند.

آیا درد لگن می‌تواند نشانه سرطان دهانه رحم باشد؟

این سوال بسیار پرتکراری است و بسیاری از خانم‌ها هنگام مواجهه با درد لگن، نگران ابتلا به سرطان دهانه رحم می‌شوند.

واقعیت این است که درد لگن به‌تنهایی نشانه قطعی سرطان دهانه رحم نیست و می‌تواند دلایل متعددی مانند عفونت‌های دستگاه تناسلی، کیست‌های تخمدان یا مشکلات عضلانی‌ اسکلتی داشته باشد.

با این حال، اگر این درد با علائم دیگری مانند خونریزی غیرطبیعی واژینال، ترشحات غیرمعمول، درد هنگام رابطه جنسی یا قاعدگی‌های طولانی و شدید همراه باشد، می‌تواند هشداری برای بررسی‌های دقیق‌تر پزشکی باشد.

پزشکان تأکید می‌کنند که تشخیص زودهنگام سرطان دهانه رحم، کلید موفقیت درمان است.

به همین دلیل، در صورت بروز درد لگن مداوم یا علائمی که طولانی‌مدت ادامه پیدا می‌کنند، مراجعه به متخصص زنان و انجام آزمایش‌هایی مانند پاپ اسمیر و کولپوسکوپی ضروری است.

در نهایت، اگرچه درد لگن همیشه نشانه سرطان دهانه رحم نیست، اما نادیده گرفتن آن می‌تواند باعث تأخیر در تشخیص بیماری‌های مهم شود.

آیا سرطان دهانه رحم همیشه علائم دارد؟

خیر، سرطان دهانه رحم در مراحل اولیه معمولاً بدون علامت است و به همین دلیل به آن بیماری خاموش نیز گفته می‌شود.

بسیاری از زنان در آغاز بیماری هیچ نشانه‌ای احساس نمی‌کنند و همین موضوع اهمیت غربالگری منظم را دوچندان می‌سازد.

آزمایش پاپ اسمیر و تست HPV ابزارهای اصلی برای شناسایی تغییرات غیرطبیعی سلول‌های دهانه رحم پیش از تبدیل شدن به سرطان هستند.

با پیشرفت بیماری ممکن است علائمی مانند خونریزی غیرطبیعی واژینال (بین دوره‌ها، بعد از رابطه یا پس از یائسگی)، ترشحات غیرمعمول، درد لگن و ناراحتی هنگام مقاربت ظاهر شوند.

بنابراین اگرچه سرطان دهانه رحم همیشه علائم آشکار ندارد، اما معاینات دوره‌ای زنان و آزمایش‌های غربالگری بهترین راه برای تشخیص زودهنگام و پیشگیری از پیشرفت بیماری هستند.

تجربه بیماران از علائم اولیه سرطان دهانه رحم

مدتی بود که متوجه شدم خونریزی‌های بین عادت ماهانه‌ام غیرطبیعی شده و گاهی بعد از رابطه هم لکه‌بینی داشتم.

در ابتدا فکر می‌کردم به دلیل استرس یا تغییرات هورمونی باشد، اما وقتی ترشحات غیرمعمول و درد خفیف لگن هم به آن اضافه شد، نگران شدم.

خیلی از اطرافیانم می‌گفتند چیز مهمی نیست، اما حس درونی‌ام می‌گفت باید جدی بگیرم.

وقتی به پزشک مراجعه کردم و آزمایش پاپ اسمیر انجام دادم، مشخص شد این علائم می‌تواند نشانه‌ای از مراحل اولیه سرطان دهانه رحم باشد.

خوشبختانه بیماری در همان مراحل ابتدایی تشخیص داده شد و پزشک درمان را سریع آغاز کرد.

امروز با اطمینان می‌گویم که اگر به تغییرات بدنم بی‌تفاوت می‌ماندم، شاید فرصت درمان مؤثر را از دست می‌دادم.

این تجربه را به اشتراک می‌گذارم تا زنان دیگر هم بدانند که علائم اولیه سرطان دهانه رحم همیشه واضح نیست، اما کوچک‌ترین تغییر غیرعادی در خونریزی، ترشحات یا درد لگن باید جدی گرفته شود.

مراجعه به پزشک و انجام آزمایش‌های منظم می‌تواند جان شما را نجات دهد.