اچ پی وی (HPV) چیست؟

اچ پی وی نوعی ویروس است که دارای انواع مختلف می باشد.

تمام نوع های HPV سرطانی نیستند، ولی برخی نوع های آن هستند که موجب بروز سرطان در زنان و مردان می شوند.

این ویروس از راه برقراری رابطه جنسی (از راه واژینال، مقعد و دهان) منتقل میشود و فرد را درگیر می کند.

آن دسته از افرادی که از لحاظ جنسی فعال هستند بیشتر از دیگران در معرض ابتلا به این ویروس می باشند.

برخی از نوع های این ویروس هستند که موجب بروز زگیل تناسلی و سلول های سرطانی در شخص مبتلا می شوند.

این ویروس جزو ویروس های رایج است اما با به کار گرفتن راهکار هایی می توان از انتقال و ابتلا به آن پیشگیری نمود.

با انجام پیشگیری تا حد زیادی ریسک ابتلا به سرطان دهانه رحم و سرطان های مرتبط با این ویروس کاهش می یابد.

سرطان دهانه رحم و HPV

دهانه رحم به قسمت انتهایی تحتانی رحم که به واژن وصل شده است، می گویند.

زمانی که سلول های موجود در دهانه رحم شروع به رشد و تکثیر به صورت غیر عادی کنند، موجب ایجاد توده هایی در آن ناحیه می‌شوند.

این توده ها خوش خیم و بدخیم هستند و نوع بدخیم این توده ها سرطان دهانه رحم را ایجاد می کنند.

اکثر سرطان های رخ داده در دهانه رحم ناشی از ابتلا به ویروس HPV می باشند.

چنان چه ابتلا به این سرطان را در مراحل اولیه تشخیص دهند، می توان اقدام به درمان سرطان دهانه رحم نمود.

سرطان دهانه رحم جزو سرطان های شایع در میان بانوان است، از این رو باید تا حد امکان با استفاده از راهکار هایی مانع از ابتلا به این بیماری شد.

راه انتقال ویروس HPV

ویروس HPV یا ویروس پاپیلومای انسانی از جمله ویروس هایی است که از طریق برقراری رابطه جنسی قابلیت انتقال دارد.

این ویروس ممکن است به فردی منتقل شده باشد ولی وی متوجه این انتقال و ابتلا نشده باشد.

علائم ناشی از وجود این ویروس ممکن است سال ها زمان ببرد تا خود را نشان دهد و نمی توان زمان دقیق آلودگی را مشخص کرد.

این ویروس از راه دهان، مقعد و واژن منتقل می شود و فرد را درگیر می کند، اما این نکته را باید در نظر داشته باشید که امکان انتقال از راه استخر، توالت فرنگی یا داشتن تماس دست با دست وجود ندارد.

انواع ویروس HPV

ویروس HPV دارای بیش‌تر از ۱۰۰ نوع است که حدود ۴۰ نوع از آن باعث ایجاد عفونت دستگاه تناسلی می شود. نوع های پرخطر این ویروس ها عبارتند از:

• ویروس نوع ۱۶
• ویروس نوع ۱۸
• ویروس نوع ۳۱
• ویروس نوع ۳۳
• ویروس نوع ۴۵
• ویروس نوع ۵۲
• ویروس نوع ۵۸

دو نوع اولی بالای ۷۰ درصد سرطان های دهانه رحم را به خود اختصاص داده اند و مابقی حدود ۱۵ درصد موجب بروز این بیماری می‌ شوند.

از میان انواع ویروس های HPV نوع های ۶ و ۱۱ جزو نوع های کم خطر هستند که باعث ابتلا به سرطان دهانه رحم نمی‌ شوند.

چگونه می توان از انتقال ویروس HPV و ابتلا به سرطان دهانه رحم پیشگیری کرد؟

با استفاده از یکسری راهکارها می توان از ابتلا به سرطان دهانه رحم و انتقال ویروس HPV جلوگیری نمود. این راه ها عبارتند از:

تزریق کردن واکسن HPV

استفاده از واکسن HPV، ریسک ابتلا به حداقل ۶ نوع سرطان را که به واسطه ابتلا به این ویروس در افراد بروز می یابند، کاهش می دهد.

از جمله این سرطان ها می توان به سرطان دهانه رحم، مقعد، واژن، آلت تناسلی، فرج، دهان، گلو و … اشاره نمود.

توصیه بر ‌این است که واکسن HPV  را برای افراد بین ۹ سال تا ۱۲ سال، پیش از اینکه در معرض ابتلا به این ویروس قرار بگیرند، تزریق کرد.

اینگونه می توان از انتقال ویروس و ابتلا به سرطان دهانه رحم تا حد زیادی پیشگیری نمود.

با توجه به سنی که واکسیناسیون انجام شده است، واکسن را در دو نوبت ۶ ماهه یا ۱۲ ماهه تزریق می کنند.

انجام منظم و دوره ای تست های HPV و پاپ اسمیر

استفاده از تست پاپ اسمیر جهت ارزیابی و غربالگری وجود سرطان دهانه رحم انجام می شود و تغییرات سلولی در قسمت دهانه رحم را مشخص می کند.

این تغییرات بیشتر به واسطه وجود ویروس HPV  رخ می دهد و موجب ابتلا به سرطان دهانه رحم می گردد.

در صورتی که در بازه سنی ۲۱ تا ۲۹ سال هستید و آزمایش پاپ اسمیر شما نتیجه ای غیر طبیعی را نشان داده است، باید از تست HPV استفاده کنید.

در سنین بالای ۳۰ سال باید هر دو تست را همزمان با هم انجام داد، حتی در زمان هایی که تست پاپ اسمیر انجام شده، نتیجه ای طبیعی ارائه داده است.

گاهی اوقات این امکان وجود دارد که تست پاپ اسمیر طبیعی اما تست HPV غیر طبیعی باشد، در این شرایط فرد باید توسط پزشک تحت کنترل باشد.

نتیجه مثبت حاصل از تست پاپ اسمیر نشانه ابتلا به سرطان بدخیم دهانه رحم نیست زیرا ممکن است ویروس موجود با گذشت زمان و به صورت خود به خود رفع شود.

ابتلا به HPV در بازه سنی بین ۲۰ تا ۲۵ سال زیاد است اما کمتر پیش می آید که فردی در این سن به سرطان دهانه رحم مبتلا گردد.

معمولا از سن ۳۰ سالگی به بعد که تست پاپ اسمیر و اچ پی وی با هم انجام می شود، ریسک ابتلا به این سرطان با نمونه های پرخطر ویروس HPV بالا می باشد.

پیشنهاد بر این است که غربالگری پاپ اسمیر را در بازه سنی ۲۱ تا ۲۹ سال هر سه سال یکبار انجام دهند.

در بازه سنی ۳۰ تا ۶۵ سال آزمایش پاپ اسمیر هر ۳ سال یکبار، آزمایش HPV هر ۵ سال یکبار یا هر دوی آنها باهم هر ۵ سال یکبار صورت گیرد.

علائم ابتلا به ویروس HPV

علائم و نشانه های ابتلا به ویروس HPV ممکن است در شخصی ظاهر نشود یا اینکه با گذشت مدت زمانی زیادی خود را نشان دهد.

برخی از عفونت های ناشی از ابتلا به این ویروس باعث بروز زگیل تناسلی شده و قسمت های مقعد، آلت تناسلی، واژن، دهان، ران و … را درگیر می کند.

زمانی که HPV باعث بروز سرطان دهانه رحم می‌ شود یکسری علائم در فرد مبتلا بروز می یابد که عبارتند از:

• داشتن قاعدگی های بسیار سنگین
• داشتن خونریزی هایی بین دو قاعدگی یا بعد از یائسه شدن
• وجود ترشحاتی در ناحیه واژن که غیر طبیعی هستند.
• داشتن درد در زمان برقراری رابطه جنسی

تشخیص به موقع سرطان دهانه رحم چگونه انجام می شود؟

برای تشخیص به موقع سرطان دهانه رحم باید به صورت مرتب تحت غربالگری پاپ اسمیر قرار گرفت یا با استفاده از تست کولپوسکوپی وجود این بیماری را خیلی زود شناسایی کرد و اقدامات لازم در جهت درمان آن را انجام داد.